Een tijd geleden was ik in staat om twee heel oude gieren te verwerven, een vale gier en een jonge lammergier (heet ook baardgier). Ze zagen er echt slecht uit, maar voor mij toch een aantrekkelijk restauratieproject, in de hoop dat er toch twee mooie aanwinsten voor het museum zouden ontstaan. Na de zomervakantie begon ik met mijn goede vriend Daniël, een kundig preparateur, aan de klus. Met dit resultaat:

Maar voor ik het eindresultaat laat zien, moesten we eerst hier mee aan de gang:

 

lammergier-kop1valegier-kop1

 

 

 

 

 

 

 

 

Lammergier                                                            Vale gier

 

staart-gierpoot1

 

 

 

 

 

 

 

 

 Aaangetaste staart                                                  Afgebroken tenen en nagels

 

Het verenkleed was een rommeltje, de vale gier was door zijn poten gezakt en ze stonden op heel lelijke boomstammen, of beter, ze hingen op de stronken. Bij de lammergier ontbraken meerdere tenen en nagels. Beide vogels hadden verkeerde ogen; daardoor krijgt zo 'n kop een heel andere uitdrukking. We begonnen met het verwijderen van de kop, zodat die in een opweekbak kon. Dit is een bak met een bepaalde stof die de huid weer opweekt. Daardoor kun je veilig de oude ogen verwijderen en nieuwe plaatsen. Bij kleine preparaten kun je zo ook de poten buigen, zonder dat de oude gedroogde huid scheurt.
Ik had de goede ogen besteld, bij een handelaar op Malta, die vlot geleverd werden. In Europa zijn diverse handelaren in kunstogen voor preparateurs, waar je de mooiste ogen kunt kopen. Bij goedkopere preparaten zie je nogal eens de verkeerde ogen. Elk dier heeft zijn eigen oogkleuren en vorm van de pupil.

 

oog-baars

oog-fazantoog-vos

Oog baars                                Oog fazant                                Oog vos

 

Met de nodige moeite lukte het ons de nieuwe ogen te plaatsen en te fixeren. Het is altijd een precies werkje om beide ogen gelijk te krijgen; zelfde hoogte, zlefde diepte en de vogel moet je van voren gezien niet scheel aankijken. de ogen werden met een drupje lijm vastgezet, de oogleden werden er overheen gezet en alles werd met spelden gefixeerd.

 

kop-valegier2

kop-lammergier2 

 

 

 

 

 

 

 

 Vale gier                                                            Lammergier

 

De volgende grote klus waren de poten van de vale gier, die geen verbinding meer het lijf hadden, zodat de hele vogel verzakte en niet rechtop kon staan. .Eerst werden  de poten eraf gehaald, daarna de oude stangen eruit en een nieuwe, dikkere erin. Het vastzetten van de nieuwe pootstangen bleek een zware klus te zijn. Achteraf hadden we beter een maatje dunner kunnen kiezen, maar het werd wel solide op deze manier. 

 

poot-valegierpoot-daniel

 

 

 

 

 

 

 

 

Poot van de vale gier met nieuwe stang            Daniël aan het werk met de poten

 

Toen de poten gemonteerd waren en de vogels weer in de goede houding stonden, konden we de onthoofde rompen alvast een nieuwe ondergrond geven. Met behulp van schuim werden de 'rotsen' alvast gevormd, die later nog afgewerkt moesten worden.

 

lammergier

valegier2

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Lammergier in aanbouw                                                        Klaas met beide gieren

 

Daarna volgde nog een dagje 'schoonheidssalon' : het verzorgen van het verenkleeden het aanzetten van nieuwe tenen voor de lammergier (zie ook Nailstudio Klaas). Daarvoor gebruikte ik de poot van een havik. Hoewel de havik veel kleiner is, heeft hij toch enorme klauwen. Om de goede dikte te krijgen bedekte ik ze met een dun laagje apoxie, een tweecomponenten pasta en drukte er een schubbenpatroon in. Tot slot moesten de juiste kleur krijgen.  De lammergier had veel kale plekken op zijn kop en kreeg een uitgebreide veertransplantatie, met behulp van oude veren van andere vogels die op maat gemaakt en soms bijgekleurd werden, zodat de kop weer lekker vol en donker werd. Elke veer werd met een drupje lijm vastgezet. De oogleden van de vale gier waren ingedroogd en moesten opnieuw gemaakt worden, zodat de gier de juiste blik kreeg. De vale gier kreeg een nieuw kopbedekking van fijne kleingeknipte stukjes schapenwol. De hals en borst werd voorzien van een stuk zwanendons, om de kale huid te bedekken.

kop-valegier3kop-lammergier3poten-lammergier

De nieuwe koppen van de vale gier  en van de lammergier, die ook nieuwe poten kreeg.

 

Daarna was ik uren bezig om alle veren op hun plek te leggen. Door het villen en wassen raken de veren in de war en liggen niet allemaal mooi in verband en ze vormen geen aaneengesloten patroon meer. Je gaat dan met een lange pen of pincet alle veren langs om ze op de goede plek te leggen. Daar ben je zomaar enkele uren mee bezig, maar het loont wel de moeite: de vogel krijgt een mooi strak uiterlijk.Bij veel opgezette vogels zie je dat deze schoonheidsbehandeling niet gebeurd is, zodat de vogel er veel rommeliger uitziet dan zou moeten.

Het laatste is dan de ondergrond: daar heb je zelf veel keus in. Je kunt hem op een zwart plankje zetten, zoals je bij veel museumpreparaten ziet, of je maakt een complete biotoopkast voor het dier, waarbij je ook iets van de leefomgeving in beeld brengt. De laatste jaren heb ik dat bij steeds meer opgezette dieren gedaan. Ik besloot om een er een passende biotoop-ondergrond voor te maken. Een complete kast zou mooi zijn, maar daar heb ik de ruimte niet meer voor.

 

valegier-nieuw

lammergier-nieuw

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

De lammergier heeft de bijzondere gewoonte om botten van kadavers vanaf grote hoogte te laten vallen op de rotsen, zodat hij het beenmerg uit de kapotte stukken kan halen: vandaar de bloederige stukken bot. En zo staan ze nu te kijk in mijn museum: komt dat zien!